Të kuqe, të verdha, jeshile, të ëmbla apo të athëta, por mbi të gjitha të
bukura dhe shumë të shëndetshme. Të pranishme në çdo stinë dhe
plot cilësi. Nuk thonë kot se “një mollë në ditë mban mjekun larg nesh”.
Për mjekët dhe dietologët duhet të jenë të pandashme nga tavolina, ndërsa
çdo ditë specialistët e ushqimit dhe kërkuesit arrijnë t’i atribuojnë nga një
cilësi. Plot histori, legjenda dhe simbolizma, molla është frut me origjinë nga
vendet e Azisë Qendrore dhe Perëndimore, që menjëherë na sjell ndër mend
veprimin e Evës dhe Adamit. Egjiptianët e vjetër dhe romakët e çmonin
shumë dhe ishin pikërisht këta të fundit që e çuan atë edhe në Britaninë e
Madhe. Ka veti freskuese, qetësuese dhe zbutëse, ndërsa janë një thesar i
vërtetë proteinash, sasie të madhe
uji, sheqernash të llojeve të
ndryshme si fruktozë, glukozë,
sakarozë, kripërash minerale, kaliumi,
fosfori, kalciumi, magnezi,
hekuri, jodi, zinku dhe silici, vitaminash
C, PP, B1, B2, A dhe acidi malik.
Konsiderohet si fruti që u jep
energji indeve dhe ndihmon për
të mbajtur fizikun në formë të
mirë, pasi është shumë i pasur me
fibra që ndihmojnë për të mbajtur
të ulët nivelin e kolesterolit në gjak.
Për këtë mjafton të mendosh se një
mollë e vetme në ditë siguron 20 për
qind të fibrave për të cilat kemi nevojë çdo ditë për të qenë mirë. Është fruti
më i dashur për diabetikët, ndërsa na ndihmon të largojmë stresin kur jemi të
lodhur. Parandalon sëmundjet kardiovaskulare dhe kancerin, falë prezencës
së madhe të antioksiduesve. Por virtytet e saj nuk mbarojnë këtu. Për shkak
të cilësive ka filluar të përdoret gjerësisht në produktet kozmetike, duke garantuar
vetëm kujdes dhe mbrojtje për lëkurën. Po ti shohësh të gjithë me
kujdes, atëherë del se shprehja “një mollë në ditë e mban mjekun larg nesh”
është plotësisht e vërtetë. Sa me fat jemi që këtë mrekulli të vogël mund ta
gjejmë në çdo stinë të vitit!

Konsiderohet si fruti që u jep
energji indeve dhe ndihmon për
të mbajtur fizikun në formë të
mirë, pasi është shumë i pasur
me fibra që ndihmojnë për të
mbajtur të ulët nivelin e
kolesterolit në gjak

GOLDEN DELICIOUS
Me origjinë amerikane, përfaqëson
thuajse gjysmën e prodhimit evropian. E
verdhë, e madhe dhe me lëkurë të
hollë, përmban sasi të madhe sheqeri
dhe mund të konservohet për një kohë
të gjatë

PINK LADY
Me përmbajtje të ulët sheqeri, e kuqe e
hapur dhe pak e athët, është një shartim
mes llojeve Lady William dhe Golden
Delicious. Ky varietet zakonisht piqet në
fund të tetorit

GALA
“E lindur” në Zelandën e Re, ka formë
paksa të zgjatur dhe ngjyrë të kuqe.
Renditet me varietete të hershme,
pasi piqet në fund të gushtit dhe fillim
të shtatorit

ELSTAR
Aromatike dhe me shumë lëng, por jo shumë
e ëmbël. Është një varietet i përftuar nga
Golden Delicious dhe Ingrid Marie në vitin
1955. Piqet në fund të gushtit dhe reziston
deri në fund të shkurtit

Është fruti më i
dashur për diabetikët,
ndërsa banjat me lëng
molle na ndihmojnë të
largojmë stresin kur
jemi të lodhur

VLERAT
Një rol të pazëvendësueshëm ajo
luan edhe në pastrimin e organizmit
nga helmet e krijuara gjatë
procesit jetësor. Në mënyrë të
posaçme ul sasinë e kolesterinës
në gjak, helm ky që favorizon
zhvillimin e sëmundjeve të zemrës,
enëve të gjakut dhe sëmundjeve
nervore. Shumë mjekë
këshillojnë:
Bëhuni konsumatorë të rregullt të
tyre, në qoftë se dëshironi t’i
shmangeni infarktit të miokardit

vetitë dietike dhe fitofarmaceutike

Frutet e mollës së butë përdoren të freskëta,
të thata, konservohen në gjendje të freskët,
përpunohen në komposto, marmelatë, reçel,
lëng molle, bëhen verë, raki, uthull, si dhe një
lloj pije e këndshme joalkoolike me emrin Sidro.
Frutat përmbajnë rreth 15% sheqerna, acide organike
e sidomos acid malik. Janë të pasura
në karotinë (provitaminë A), me vitamina B1, C,
E, P, B2, PP, të cilat ndodhen nën lëkurë. Farat
e mollës përmbajnë albumina dhe yndyrë. Molla
si frut ka veti freskuese, qetësuese dhe

zbutëse. Çaji i përgatitur me mollë të ziera pakëson
etjen, zbut acarimin e laringut. Ky çaj përdoret
për të zbutur e për të pakësuar kollën,
kundër zënies së zërit, lehtëson dhimbjet e
grykës dhe acarimet e rrugëve të frymëmarrjes
dhe të vetë mushkërive. Mollët rekomandohen të
përdoren nga njerëzit me sëmundjet nervore, të
cilat shoqërohen me pagjumësi. Ato përdoren me
efekt kundër reumatizmave, artritizmit dhe
kundër gurëve. Rezultate të mira japin edhe
kundër sëmundjeve të mëlçisë.

7000
Janë varietetet ekzistuese
të mollëve

20 kg
Është konsumi për person
i mollëve gjatë një viti

2 milionë
Tonelatë prodhohen gjatë një
viti në vendet ku kultivohet

GRANNY SMITH
Molla jeshile e ka origjinën nga Australia.
Maria Ann Smith e zbuloi në vitin 1896 në
kopshtin e tyre në Sydney dhe ia dedikoi
nënës. Ka një përqindje shumë të vogël
sheqeri dhe piqet në fillim të tetorit

STARK DELICIOUS
Ka formë të zgjatur, shije të
ëmbël, pak aciditet dhe shumë
lëng. Ka ngjyrë të kuqe të
ndezur. Konservohet gjatë, nga
4 deri në tetë muaj

JONAGOLD
E ëmbël, shumë aromatike dhe jo me
shumë lëng. Është një varietet i përftuar
nga kryqëzimi mes Golden Delicious dhe
Jonathan në vitin 1953. Piqet në mes të
shtatorit

KANADEZE
E njohur që nga vitet 700, preferon klimën
e ashpër. Është shumë aromatike dhe
ndër më të dashurat për kuzhinierët dhe
pastiçierët. Është përbërësi kryesor për
[i]strudelet


Nga kopshti i Edenit,
te lufta Bitëlls-Stiv Xhobs[/i]

Në Greqinë e lashtë, një burrë e tregonte interesin e tij për një femër duke i hedhur
një kokërr mollë: nëse ajo e priste, atëherë kjo tregonte se ishte e gatshme për të
nisur një lidhje me të, në të kundërt tregonte refuzimin. Edhe në Gjermaninë mesjetare
burri e hante mollën, pasi gruaja që dashuronte e kishte mbajtur nën jastëk
gjithë natës. Sa shumë histori për të. Nga Eva te Paridi, nga Borëbardha te Njutoni,
mund të thuhet pa asnjë dyshim se historia e njerëzimit lindi nga molla e ndaluar. E
njohim të gjithë historinë mbi kopshtin e Edenit, ku ndodhej pema e njohurisë së të
mirës dhe të keqes, nga e cila Adami dhe Eva e kishin të ndaluar të hanin fruta. Por
fatkeqësisht, molla ishte shumë joshëse për t’i rezistuar. Po ashtu, sipas legjendës, në
një dasmë hyjnish, Hyjnesha e Grindjes, nga zemërimi që nuk e kishin ftuar, hodhi në
mes të dasmës një mollë të artë me mbishkrimin “Më të bukurës”. Nisi sherri midis tri
hyjneshave; Afërditës, Herës e Atenës, për të ndarë se kujt i takonte molla. Për të
zgjidhur grindjen, ato iu drejtuan princit trojan, Paridit, i cili i joshur nga premtimi i
Afërditës se do t’i jepte gruan më të bukur në botë, Helenën, ia dha mollën Afërditës.
Këndej ka mbetur shprehja “molla e sherrit”. Po Borëbardha? Historia e trishtueshme
e saj me mollën e ëmbël dhe të kuqe që shtriga e keqe i dha, na mbante të gozhduar
pas ekranit. E në fund, nëse të vendosësh një mollë në kokë, mund të bëjë që të vijnë
në mendje ide gjeniale, ashtu siç bënte Njutoni, ideja e madhe rreth mollës është në
gjendje të shpërthejë luftë edhe në ditët tona. E kemi fjalën për dy gjigandët e komunikimit,
“Apple Corps”, etiketa mitike e Bitëllsave dhe “Apple Computers” të Stiv Xhobs,
gjigandit të informatikës. Që prej 1976, odiseja mbi logon vazhdon akoma, sigurisht pa
e ditur fundin.